Psychiaters verbonden aan GGZ Nederland, de organisatie die o.a. in een heftige strijd verwikkeld is met minister Ab Klink van Volksgezondheid om een korting op de psychiatrie á 120 miljoen euro en het aan banden leggen van de financiële middelen voor de behandeling van wetenschappelijk dubieuze psychiatrische etiketten bij kinderen, zoals ADHD (zie dit artikel), bepleiten dat kinderen met problemen voortaan zonder tussenkomst van een Jeugdzorg Bureau direct doorstromen naar een psychiater, voor het bepalen van de gepaste psychiatrische behandeling.

Het is de vraag of de Tweede Kamer blij zal zijn met dit voorstel.

Veel van de kinderen die door psychiaters van labels als ADHD, PDD-NOS of een andere gedragsstoornis worden voorzien, komen namelijk terecht op het speciaal onderwijs. Dit fungeert vaak als een glijbaan naar een levenslange arbeidsongeschiktheidsuitkering, de Wajong, en additionele sociale zorg zoals het PGB budget. Gevreesd wordt voor een nieuw AOW-debâcle.

In vragen aan minister André Rouvoet (ChristenUnie) voor Jeugd en Gezin en staatssecretaris Sharon Dijksma (PvdA) van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap riep D66-Kamerlid Fatma Koser Kaya het kabinet onlangs nog op om deze problemen serieuzer te nemen. D66 werd gesteund door een ruime meerderheid van VVD, PvdA, SP, GroenLinks, CDA en de SGP. (zie Elsevier)

Koser Kaya:

‘Het lijkt erop dat de diagnose van een lichte psychiatrische aandoening erger is dan de kwaal. Een diagnose zou de eerste stap naar hulp moeten zijn, maar het lijkt de eerste stap naar een leven met weinig kansen en veel werkloosheid.’

Alle zorg voor kinderen die verschillende soorten hulp nodig hebben, moet volgens GGZ Nederland voortaan betaald worden uit de zorgverzekeringswet. Zo wil GGZ Nederland het ingewikkelde stelsel van jeugdzorg vereenvoudigen.

‘Bureau Jeugdzorg is onnodige omweg’, kinderen kunnen direct door naar de psychiater.

Uit de evaluatie van Wet op de Jeugdzorg, die minister Rouvoet naar de Tweede Kamer heeft gestuurd, blijkt dat de vijf jaar oude wet veel problemen in de jeugdzorg niet heeft opgelost. Omdat er geen centrale toegang tot de jeugdzorg is gerealiseerd en de verschillende financieringsstromen zijn blijven bestaan is er van een integrale aanpak nauwelijks sprake. Er wordt te weinig samengewerkt, kinderen moeten verschillende diagnosticerings trajecten doorlopen, en door de wachtlijsten krijgen ze niet op tijd de juiste psychiatrische hulp.

Financieringsstromen

Het bestaan van de verschillende financieringsstromen is volgens GGZ Nederland vooral funest voor kinderen die op meerdere terreinen hulp nodig hebben. Marleen Barth, voorzitter van GGZ Nederland:

‘Voor kinderen met enkelvoudige problemen is de zorg goed geregeld. Maar heeft een kind én adhd én een lichtverstandelijke handicap én zijn er opvoedingsproblemen, dan gaat het mis. Psychiatrische behandeling van adhd moet dan betaald worden door de zorgverzekering, de lichtverstandelijke handicap door de Awbz en ouderbegeleiding door de provinciale jeugdzorg. Er ontstaan samenwerkingsproblemen en men schuift verantwoordelijkheden naar elkaar door.’

Meer geld voor psychiaters

Die problemen zijn te voorkomen, denkt Barth.

‘Door in dit soort gevallen de financieringsstromen te bundelen en onder te brengen bij de zorgverzekeringswet. Dan zijn er meer prikkels om met elkaar samenhangende hulp te ontwikkelen en uit te voeren.’

Daarnaast moeten Bureaus Jeugdzorg niet meer indiceren voor de jeugd-ggz, vindt GGZ Nederland. Voorzitter Barth:

‘Voor de jeugd-ggz is Bureau Jeugdzorg een onnodige omweg en die geen enkele meerwaarde heeft. Het geeft alleen een indicatie af voor dat ene moment. Maar vaak genoeg hebben kinderen in de loop van de behandeling andere hulp nodig. Dan moet daarvoor weer opnieuw een indicatie aangevraagd worden bij het Bureau Jeugdzorg. Dat kost onnodig tijd en energie.’

Psychiaters bepalen gang van zaken

Volgens Barth moeten zorgverleners zelf bepalen of en welke ggz-hulp nodig is.

‘Dan is er veel meer flexibiliteit mogelijk. Een professional uit de lvg-sector kan dan bijvoorbeeld direct een kind naar de jeugd-ggz sturen. Maar ook zouden de Centra voor Jeugd en Gezin of Zorg Advies Teams op scholen kinderen via de huisarts naar de jeugd-ggz kunnen verwijzen.’

De alsmaar groeiende vraag naar jeugdzorg, en met name jeugd-ggz, moet volgens GGZ Nederland geremd worden door versterking van het gemeentelijke preventieve jeugdbeleid. Barth:

‘De samenwerking van ggz-instellingen met de Centra voor Jeugd en Gezin en de Zorg Avies Teams moet de komende jaren worden uitgebreid.’

Maar minstens zo belangrijk is volgens GGZ Nederland de aanpak van het drank- en drugsgebruik onder jongeren.

‘Heel veel meervoudige problematiek ontstaat als gevolg van middelengebruik. Als een jongere een psychische stoornis heeft en hij raakt ook nog eens verslaafd, dan ontstaan enorme problemen. Wil de overheid echt iets doen aan de groeiende hulpvraag dan zal ze veel meer energie moeten steken in het terugdringen van alcohol- en drugsgebruik onder jongeren’, aldus voorzitter Barth. (MvR)

Bron: PSY